Plattegrond

Van Acrostichon tot Villanelle, veel van deze versvormen hebben al een werkplaats in het Verborgen Tekstmuseum. Alles heeft een behoorlijk experimenteel karakter, dus zorg ervoor dat je je werk regelmatig even opslaat (buiten de webpagina). Ik streef ernaar stabiele pagina's te bouwen, maar Claude en ik zijn ook maar 50% mens.

1 Adematelier ademmarkering· voordrachtsnotatie Plaats adempauzes, klemtonen en passages in je tekst. Oefen regel-voor-regel met optionele metronoom. 2 Alexandrijnalkoof alexandrijn Twaalf lettergrepen per regel, cesuur na de zesde. Met live cesuur-streep en rijmschema-panel. 3 Balladebalzaal ballade· Franse ballade· envoi· refrein Drie strofen plus envoi, refreinregel en prinsenaanroep, in de traditie van Villon. 4 Blasonbalkon blason· contre-blason Strofische lofprijzing van elk onderdeel apart. Met contre-blason-modus voor de spiegelvariant. 5 Cinquaincompartiment cinquain· 2-4-6-8-2· adelaide crapsey Vijf regels in 2-4-6-8-2 lettergrepen, de korte vorm van Adelaide Crapsey. 6 Clerihewclubhuis clerihew· biografisch gedicht· paarrijm Vierregelig humoristisch biografisch gedichtje met paarrijm en onregelmatige regellengte. 7 Echodichterker echodicht· rederijkersvorm Elke regel krijgt een echo die de laatste lettergreep of het laatste woord herhaalt. 8 Elegieerekamer elegie· elegisch distichon· hexameter· pentameter Klaaglied in klassiek elegisch distichon of vrije strofische vorm. 9 Elfjeseetzaal elfje· 1-2-3-4-1· korte vorm Elf woorden in vijf regels (1-2-3-4-1), Nederlandse kinderpoëzievorm. 10 Epigrametalage epigram· sneldicht· distichon· pointe Korte puntige spreuk in elegisch distichon of vrij metrum. 11 Ghazalgalerij ghazal· Perzische poëzie· radif· qafia· matla· maqta Perzische coupletsvorm met eindrijm en refreinwoord, in de traditie van Rumi en Hafez. 12 Haikuhut haiku· renku· Japanse dichtvorm· kigo· kireji· 5-7-5 Vijf, zeven, vijf lettergrepen, een seizoenswoord en een breuk. Met kigo-suggesties en renku-reeksmodus. 13 Kyriellekapel kyrielle· Franse dichtvorm· refrein· litanie Franse refreinvorm met vierregelige strofen en terugkerende refreinregel. 14 Limericklandhuis limerick· aabba· anapest Vijf regels, AABBA-rijmschema, anapestisch ritme, de pointe in de slotregel. 15 Lipogramloge lipogram· beperking poëzie Een tekst waarin één of meer letters niet mogen voorkomen. Wat je weglaat, spreekt. 16 Madrigaalmuziekzaal madrigaal· renaissance· Italiaanse lyriek· endecasyllabo Italiaanse renaissancelyriek met wisselende regellengte en vrij rijmschema. 17 Metrummezzanine Sapphische strofe· Alcaïsche strofe· klassieke metra· hendecasyllabus Sapphische en Alcaïsche strofe — klassieke Griekse metra in vierregelige stanzas. 18 Naamdichtnachtsuite acrostichon· naamdicht· mesostichon· telestichon Letters aan de rand van het gedicht vormen een woord of naam. 19 Objectenobservatorium object writing· zintuiglijke taal Kies een woord van de dag en schrijf tien minuten lang met zintuiglijke taal. 20 Odeoratorium ode· Pindarisch· Horatiaans· lofgedicht· strofebouw Verheven lofgedicht in drie tradities: Pindarisch, Horatiaans en onregelmatig. 21 Opdrachtoranjerie beau présent· beau absent· letter-beperking· naam-gedicht Beau présent en beau absent — schrijven met uitsluitend de letters van een gekozen naam. 22 Palimpsestpaviljoen erasure poetry· blackout poetry· stiftgedicht· palimpsest· gevonden poëzie Erasure, blackout en stiftgedicht — woorden uit een brontekst aan- of uitklikken om een gedicht te onthullen. 23 Paniekpantry schrijfstarter· vrije associatie Zeven woorden om de blokkade te breken: vijf zelfstandige naamwoorden, een werkwoord, een bijwoord. 24 Pantunpergola pantun· Maleise dichtvorm· pembayang· maksud· ABAB Kwatrijnen in twee helften: schaduwregels (pembayang) en betekenisregels (maksud). De verbinding is associatief, niet logisch. De Maleise bron van de pantoum. 25 Pantoumpenthouse pantoum· Maleise dichtvorm· rolladering Kwatrijnen waarin regels doorrollen van strofe naar strofe. Het gedicht eindigt waar het begint. 26 Rederijkersretraite rederijkers· prijsdicht· strafdicht· zegezang· batement· retorica Prijsdicht, strafdicht, zegezang en batement-monoloog met optionele retorische structuur. 27 Rondeauruimte rondeau· Franse dichtvorm· refrein Dertien regels, twee rijmklanken, één refrein dat tweemaal terugkeert. 28 Rondeelrefter rondeel· Middelnederlands· refrein Middelnederlandse refreinvorm in drie varianten (8, 13 of 14 regels). 29 Sestinascriptorium sestina· eindwoord-rotatie· tornada· retrogradatio Zes eindwoorden, zes strofen plus tornada, vast rotatieschema. 30 Sonnetserre sonnet· Italiaans sonnet· Shakespeareaans· Spenseriaans· Miltoniaans· rijmschema Vier sonetvormen met live controle van lettergrepen, rijmschema en volta. 31 Spiegelsalon palindroom· kreeftdicht· versus retrogradus Live editor voor palindromen op letter-, woord- en regelniveau. 32 Substitutieschuur N+7· Oulipo· substitutie· woordvervanging N+7: zelfstandige naamwoorden vervangen door het zevende volgende substantief. 33 Tankaterrarium tanka· waka· renga· 5-7-5-7-7 Vijf regels in 5-7-5-7-7 lettergrepen. Met kigo-lijst, renga-modus en pivot-aanwijzer. 34 Tautogramtorenkamer tautogram· alliteratie· beginletter Elk woord begint met dezelfde letter. Met letterfrequentie-hint en pangram-modus. 35 Terzineterras terza rima· terzine· ketenrijm Drie-regelige strofen verbonden door ketenrijm, de vorm van Dantes Commedia. 36 Triolettuinhuis triolet· Franse dichtvorm· refrein Acht regels, twee rijmklanken, twee regels die door het gedicht blijven terugkomen. 37 Univocaaluithoek univocaal· monovocaal· beperking poëzie Een tekst waarin slechts één klinker mag voorkomen. De taal op rantsoen. 38 Verbindingsvleugel vrije associatie· woordketting Begin met één woord. Kies uit vijf voorstellen of typ zelf. Bouw een ketting van associaties. 39 Villanelleverblijf villanelle· Franse dichtvorm· negentien regels Negentien regels, twee refreinen, twee rijmklanken. 40 Wherethestreetshaveyoname straatnaamgenerator· toponymie Verlaat het museum. Een willekeurige Beverwijkse straatnaam wacht.